Focus – Deel 2: Hoe drones het Midden-Oosten veroveren

De conflicten in het Midden-Oosten hebben de aandacht gevestigd op een nieuwe vorm van hightech oorlogsvoering: drone-warfare. Vooral het gebruik van onbemande vliegtuigen heeft letterlijk en figuurlijk een enorme vlucht genomen sinds de Verenigde Staten in 2008 besloten het gebruik van bewapende drones te intensiveren in Afghanistan en Pakistan. Het Midden-Oosten is tegen wil en dank het toneel van een veranderende oorlogsvoering.

Vandaag in deel twee: Het Iraanse antwoord op het drone-vraagstuk.

De in december door Iran buitgemaakte Amerikaanse ScanEagle-drone. © Press TV.

De in december door Iran buitgemaakte Amerikaanse ScanEagle-drone. © Press TV.

Nadat het Westen zich de afgelopen decennia op wapengebied razendsnel ontwikkelde, was Iran erop gebrand niet achter te blijven. De Iraniërs verkeren sinds de Islamitische Revolutie en de gijzeling van de Amerikaanse ambassade in Teheran in 1979 op slechte voet met het Westen. De daarna opgelegde sancties dwongen het land toen de Iran-Irak-oorlog uitbrak wapens te betrekken van onder meer Noord-Korea en de Sovjet-Unie. Door het kwalitatief slechte wapentuig dat Iran geleverd kreeg door het Warschau-pact, besloot de islamitische republiek zijn eigen wapenindustrie op te zetten.

De Iraanse Mohajer-4. © Navaldrones.com

De Iraanse Mohajer-4. © Navaldrones.com

Iran is dan ook grotendeels zelfvoorzienend geworden in zijn bewapening. Het land produceert inmiddels veel geavanceerde wapens, van de Fajr-raketten die Hamas gebruikte in het recente conflict in de Gazastrook tot de aanvalshelikopter Shahed 285. En ook op het gebied van drone-technologie timmert Iran stevig aan de weg. De ontwikkeling van Unmanned Aerial Vehicles (UAV) werd al tijdens de Iran-Irak-oorlog door de Iraniërs in gang gezet. Rond 1985 ontwikkelde Iran al het eerste prototype van de Mohajer-drone.

Het model is inmiddels vier keer herzien. De Mohajer-4 heeft een actieradius van 150 kilometer en is in staat om zeven uur in de lucht te blijven. Iran heeft de drones al naar diverse landen geëxporteerd, onder meer Soedan, Syrië en Venezuela hebben op de Mohajer gebaseerde UAV’s. Toen op 7 november 2004 een op de Mohajer lijkende Mirsad-1 Israël binnenvloog en in zee stortte bleek ook het aan Iran gelieerde Hezbollah drones te hebben. In 2006 ramde een met explosieven geladen drone van Hezbollah vlak voor de kust van Beirut een Israëlisch marineschip, dat daarbij zwaar beschadigd raakte.

Revolutionaire Garde-commandant Amirali Hajizadeh bekijkt de buitgemaakte RQ-170. © Reuters.

Revolutionaire Garde-commandant Amirali Hajizadeh bekijkt de buitgemaakte RQ-170. © Reuters.

Iran zegt bij de ontwikkeling van nieuwe technologie ook gebruik gemaakt te hebben van buitgemaakte Amerikaanse UAV’s. In 2011 toonde de Iraanse staatstelevisie een Amerikaanse RQ-170 spionagedrone. Het stealthtoestel was vrijwel onbeschadigd naar beneden gehaald, volgens sommige bronnen door in te breken op de satellietverbinding waarmee de drone bestuurd werd. Het uit elkaar halen van het toestel – met de bijnaam ‘Beast of Kandahar‘ – heeft de Iraniërs waarschijnlijk nuttige informatie opgeleverd over de geavanceerde uitrusting van de Amerikaanse drones.

Vorige maand toonde Iran een tweede buitgemaakte Amerikaanse UAV, dit keer een ScanEagle – ook in gebruik bij de Nederlandse strijdkrachten. Het met krachtige camera’s en sensoren uitgeruste toestel was vermoedelijk in Iran om het nucleaire programma te bespioneren, toen het werd neergehaald. De Iraanse Revolutionaire Garde liet de intacte drone triomfantelijk op televisie zien. Het toestel vertoonde echter geen enkele Amerikaanse tekens.

Een Iraanse commandant onthult de Shahed 129. © Press TV.

Een Iraanse commandant onthult de Shahed 129. © Press TV.

De islamitische republiek heeft de afgelopen paar jaar meerdere nieuwe drones gepresenteerd. Zo onthulde de Iraanse president Mahmoud Ahmadinejad in 2010 met veel vertoon de Karrar. Het toestel zou in staat zijn op hoge snelheid doelwitten te raken met zware raketten. Daarna verscheen enige tijd geleden de Shahed 129, een geavanceerde gevechts- en verkenningsdrone met een maximale vliegtijd van 24 uur en een actieradius tussen 1700 en 2000 kilometer. De UAV – die erg op de Israëlische Hermes 450 lijkt – draagt de ultralichte Iraanse Sadid-1 anti-scheepsraketten.

In februari 2011 kondigde Iran echter aan de Sofreh Mahi te gaan bouwen en testen. Een schaalreplica van het geheimzinnige toestel was tijdens een militaire parade in 2010 al opgedoken. De diamantvorm van het toestel en radar-absorberende coating duiden op een geavanceerde stealthdrone. Er is weinig bekend over het project, maar vermoedelijk zullen de Iraniërs eventuele kennis ontleend aan de buitgemaakte Amerikaanse drones proberen toe te passen op de Sofreh Mahi.

Het vermoedelijke uiterlijk van de Sofreh Mahi. © Wikipedia.

Het vermoedelijke uiterlijk van de Sofreh Mahi. © Wikipedia.

Afgelopen oktober wist Hezbollah met een UAV succesvol het Israëlische luchtruim te penetreren. De Ayoub-drone wist over zee en de Gazastrook Israël binnen te vliegen, richting het nucleaire onderzoekscentrum Dimona in de Negev-woestijn. De UAV werd uitgeschakeld voor hij in de buurt van Dimona kon komen, maar zorgde toch voor grote ongerustheid. Dat een vijandig toestel nagenoeg ongehinderd door kon dringen tot een zwaarbewaakte kernwapenfaciliteit is erg zorgwekkend en toont aan dat Israël de drones van Hezbollah en Iran ernstig onderschatte.

Later deze week in deel 3: De gevaren en gevolgen van de drone-warfare in het Midden-Oosten.

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s